Luận văn Thạc sĩ Quản lý công: Ứng dụng Công nghệ thông tin trong giải quyết thủ tục hành chính tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Quảng Trị
7,344
894
118
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
……/……
BỘ NỘI VỤ
……/……
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
LÊ VĂN THUẬN
ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
TRONG GIẢI QUYẾT THỦ TỤC HÀNH CHÍNH
TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI TỈNH QUẢNG TRỊ
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 8 34 04 03
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS. NGUYỄN THANH TUẤN
THỪA THIÊN HUẾ - NĂM 2019
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý công đề
tài “Ứng dụng Công nghệ thông tin trong giải quyết thủ tục hành chính
tại Bảo hiểm xã hội tỉnh Quảng Trị” là công trình nghiên cứu của riêng
bản thân tôi. Các số liệu và kết quả nghiên cứu nêu trong luận văn là
trung thực và chƣa từng công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Tác giả luận văn
Lê Văn Thuận
ii
LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên tôi xin dành bày tỏ lòng biết ơn chân thành, sâu sắc tới quý
Thầy, Cô giáo Học viện Hành chính Quốc gia đã trang bị cho tôi nhiều kiến
thức quý báu trong suốt thời gian học tập vừa qua.
Đặc biệt, tôi xin chân thành cảm ơn thầy giáo TS. Nguyễn Thanh Tuấn
là ngƣời trực tiếp hƣớng dẫn khoa học, đã tận tình hƣớng dẫn cho tôi cả
chuyên môn và phƣơng pháp nghiên cứu và chỉ bảo cho tôi nhiều kinh
nghiệm trong thời gian thực hiện đề tài.
Tôi cũng xin cảm ơn gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã luôn quan tâm
giúp đỡ, cung cấp nhiều số liệu, chia sẻ nhiều kinh nghiệm thực tế để tôi có
thể hoàn thành nghiên cứu này.
Mặc dù với sự nỗ lực cố gắng của bản thân, luận văn không tránh khỏi
những thiếu sót. Tôi mong nhận đƣợc sự góp ý chân thành của quý Thầy, Cô
giáo, đồng nghiệp và bạn bè để luận văn đƣợc hoàn thiện hơn.
Huế, tháng 6 năm 2019
Tác giả luận văn
Lê Văn Thuận
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
.........................................................................................................
i
LỜI CẢM ƠN
.................................................................................................................
ii
MỤC LỤC
.....................................................................................................................
iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
............................................................................. vi
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
..............................................................................
vii
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
...................................................................................
viii
MỞ ĐẦU
..........................................................................................................................
1
Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC ỨNG DỤNG
CNTT TRONG GIẢI QUYẾT THỦ TỤC HÀNH CHÍNH NGÀNH BHXH 10
1.1. Thủ tục hành chính và cải cách thủ tục hành chính
......................................... 10
1.1.1. Thủ tục hành chính
.......................................................................... 10
1.1.2. Cải cách thủ tục hành chính
........................................................... 10
1.1.3. Thủ tục hành chính và cải cách TTHC ngành BHXH .................... 10
1.2. Công nghệ thông tin và ứng dụng CNTT trong giải quyết TTHC
.................. 11
1.2.1. Các khái niệm
..................................................................................
11
1.2.2. Nguyên tắc ứng dụng công nghệ thông tin trong giải quyết TTHC 14
1.2.3. Vai trò của ứng dụng CNTT trong hoạt động cơ quan Nhà nước. . 14
1.2.4. Cơ sở pháp lý trong việc ứng dụng CNTT
...................................... 18
1.3. Các yếu tố chính ảnh hƣởng đến hiệu quả ứng dụng CNTT trong giải quyết
TTHC
......................................................................................................................
23
1.3.1. Về cơ chế, chính sách
...................................................................... 23
1.3.2. Về bố trí kinh phí cho ứng dụng CNTT
........................................... 24
1.3.3. Về nguồn nhân lực cho hoạt động ứng dụng CNTT ....................... 24
1.3.4. Cơ sở hạ tầng CNTT
....................................................................... 25
1.3.5. Về sự đồng bộ trong việc triển khai các ứng dụng CNTT .............. 25
1.3.6. Các yếu tố ảnh hưởng khác
............................................................. 25
1.4. Kinh nghiệm ứng dụng CNTT của BHXH một số Tỉnh, Thành phố. ............. 26
iv
1.4.1. Ứng dụng CNTT tại BHXH thành phố Hà Nội ...............................
26
1.4.2. Ứng dụng CNTT tại BHXH thành phố Hồ Chí Minh ..................... 29
1.4.3. Bài học kinh nghiệm từ việc triển khai ứng dụng CNTT vào giải
quyết TTHC tại BHXH Thành phố Hà nội và Thành phố Hồ Chí Minh .. 30
Tiểu kết chƣơng 1
...................................................................................................
33
Chƣơng 2 THỰC TRẠNG ỨNG DỤNG CNTT TRONG GIẢI QUYẾT
THỦ TỤC HÀNH CHÍNH CỦA NGÀNH BHXH TẠI TỈNH QUẢNG TRỊ.. 34
2.1. Đặc điểm tỉnh Quảng Trị và Hệ thống cơ quan BHXH
.................................. 34
2.1.1. Số đơn vị hành chính trên địa bàn tỉnh Quảng Trị
......................... 34
2.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội tỉnh Quảng Trị
....................................... 34
2.1.3. Hệ thống cơ quan BHXH các cấp
................................................... 35
2.2. Thực trạng triển khai ứng dụng CNTT của ngành BHXH
.............................. 39
2.2.1. Về cơ chế, chính sách
...................................................................... 39
2.2.2. Về bố trí kinh phí cho ứng dụng CNTT
........................................... 40
2.2.3. Về nguồn nhân lực phục vụ cho hoạt động ứng dụng CNTT .......... 41
2.2.4. Về hạ tầng thiết bị CNTT
................................................................ 43
2.2.5. Hệ thống các phần phần mềm ứng dụng
........................................ 44
2.3. Quy trình tiếp nhận hồ sơ, giải quyết và trả kết quả TTHC
............................ 48
2.3.1. Quy trình tiếp nhận TTHC trực tiếp tại Bộ phận tiếp nhận hồ sơ .. 48
2.3.2. Quy trình tiếp nhận TTHC qua dịch vụ Bưu chính .........................
52
2.3.3. Quy trình tiếp nhận TTHC qua giao dịch điện tử
........................... 52
2.3.4. Dịch vụ công trực tuyến ngành BHXH
........................................... 56
2.3.5. Tình hình giải quyết TTHC và quản lý đối tượng tham gia BHXH,
BHYT, BHTN trên địa bàn tỉnh Quảng Trị
............................................... 59
2.4. Đánh giá thực trạng ứng dụng CNTT trong giải quyết TTHC của ngành
BHXH và tại BHXH tỉnh Quảng Trị.
..................................................................... 62
2.4.1. Kết quả đạt được
............................................................................. 62
v
2.4.2. Tồn tại, hạn chế
...............................................................................
62
2.4.3. Nguyên nhân
...................................................................................
65
Tiểu kết chƣơng 2
...................................................................................................
69
Chƣơng 3 GIẢI PHÁP ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG
GIẢI QUYẾT THỦ TỤC HÀNH CHÍNH NGÀNH BHXH ............................... 70
3.1. Quan điểm, phƣơng hƣớng ứng dụng CNTT
.................................................. 70
3.1.1. Quan điểm, phương hướng ứng dụng CNTT của Đảng và Nhà
nước
...........................................................................................................
70
3.1.2. Quan điểm, phương hướng ứng dụng CNTT của ngành BHXH..... 71
3.1.3. Quan điểm, phương hướng ứng dụng CNTT của BHXH tỉnh Quảng
Trị
..............................................................................................................
72
3.2. Cơ sở xây dựng giải pháp ứng dụng CNTT trong giải quyết TTHC ngành
BHXH.
....................................................................................................................
73
3.2.1. Căn cứ xây dựng, đề xuất giải pháp
............................................... 73
3.2.2. Nguyên tắc xây dựng giải pháp
...................................................... 73
3.2.3. Các mục tiêu để xây dựng giải pháp
............................................... 74
3.3. Các giải pháp đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong giải quyết TTHC
................. 75
3.3.1. Giải pháp về cơ chế chính sách
...................................................... 75
3.3.2. Giải pháp về tài chính
..................................................................... 76
3.3.3. Giải pháp áp dụng mô hình xã hội hóa và thuê dịch vụ CNTT ...... 77
3.3.4. Giải pháp về sự đồng bộ trong việc triển khai các ứng dụng CNTT78
3.3.5. Giải pháp chuẩn hóa quy trình, nghiệp vụ
..................................... 80
3.3.6. Giải pháp cấp Sổ BHXH, thẻ BHYT điện tử
................................... 85
3.3.7. Giải pháp phần cứng, hạ tầng CNTT
............................................. 88
3.3.8. Giải pháp đào tạo, phát triển nguồn nhân lực
............................... 90
3.3.9. Giải pháp tuyên truyền nâng cao nhận thức và trình độ ứng dụng
CNTT
.........................................................................................................
90
vi
3.4. Đề xuất kiến nghị
.............................................................................................
91
3.4.1. Kiến nghị với Chính phủ
................................................................. 91
3.4.3. Kiến nghị với BHXH tỉnh Quảng Trị
.............................................. 93
Tiểu kết chƣơng 3
...................................................................................................
95
KẾT LUẬN
...................................................................................................................
96
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
vii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
STT
Ký hiệu
Nguyên nghĩa
1
BHXH
Bảo hiểm xã hội
2
BHYT
Bảo hiểm y tế
3
BHTN
Bảo hiểm thất nghiệp
4
CNTT
Công nghệ thông tin
5
CSDL
Cơ sở dữ liệu
6
IVAN
(Insurance Value Added Network) dịch vụ giá trị
gia tăng về giao dịch điện tử trong lĩnh vực BHXH
7
KCB
Khám chữa bệnh
8
LAN
(Local Area Network) Mạng nội bộ
9
TTHC
Thủ tục hành chính
10
WAN
(Wide area network) Mạng truyền dữ liệu diện rộng
viii
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Số hiệu
bảng
Tên bảng
Trang
2.1
Tổng số công chức, viên chức, lao động và trình độ
chuyên môn đào tạo của BHXH tỉnh Quảng Trị
38
2.2
Số cán bộ có trình độ CNTT từ trung cấp trở lên tại
BHXH tỉnh Quảng Trị
42
2.3
TTHC dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4 của
cơ quan BHXH
56
ix
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
Số hiệu
hình vẽ
Tên hình vẽ
Trang
2.1
Mô hình tổ chức của Bảo hiểm xã hội tỉnh Quảng Trị
38
2.2
Quy trình cung cấp dịch vụ đăng ký tham gia BHXH,
BHYT, BHTN bằng hồ sơ giấy
51
2.3
Quy trình tiếp nhận TTHC qua giao dịch điện tử
55
2.4
Biểu đồ tiếp nhận hồ sơ TTHC qua các năm tại tỉnh
Quảng Trị
59
3.1
Mô hình kiến trúc tổng thể triển khai các ứng dụng CNTT
79
3.2
Mô hình tích hợp dữ liệu tập trung
80
3.3
Đề xuất mô hình tiếp nhận hồ sơ giao dịch điện tử
81
3.4
Mô hình tổ chức hệ thống thông tin giám định BHYT
84