Luận văn Thạc sĩ Kỹ thuật: Phân tích và đề xuất một số giải pháp giảm tổn thất điện năng tại Công ty điện lực Phú Thọ

6,443
190
95
42
Thanh Thy có t l tn tht còn rt ln ( trên 10%). Đây là mt tn ti
ln, Công ty đin lc Phú Th tìm các gii pháp khc phc.
2.2.3. Tác động ca thc trng tn tht đin năng đến kết qu hot động
sn xut kinh doanh ca Công ty đin lc Phú Th
Ta có :
Li nhun = Tng Doanh thu – Tng chi phí
Đối vi ngành
đin:
Tng doanh thu = Giá * sn lượng đin thương phm.
= Giá* ( Đin nhn có tn tht - Đin tn tht)
Tng chi phí =
Tin mua đin đầu ngun
+
Tin x lý s c
+
Chi phí cho hot động sn xut kinh doanh
- V doanh thu: mun tăng doanh thu thì có th:
+ Tăng giá: Vì Công ty đin lc Phú Thđơn v trc thuc Tng
công ty Đin Lc Min Mc, giá bán đin do Cc điu tiết- B Công
Thương quy định nên vic tăng giá đin đối vi Công ty đin lc Phú Th
là không th, hoàn toàn th
c hin theo mc giá Chính ph quy định.
+ Tăng lượng đin nhn có tn tht: Lượng đin nhn đầu ngun có
liên quan đến tng chi phí ca Công ty đin lc Phú Th, gia chúng có
quan h t l thun. Bên cnh đó, lượng đin nhn tăng nhưng t l tn tht
cũng tăng thì vic tăng li nhu
n là khó thc hin.
+ Gim sn lượng đin tn tht: Gii pháp này làm tăng sn lượng
đin thương phm, trong khi đó tng chi phí không gim. Chính vì vy,
đây được coi là gii pháp ti ưu để tăng li nhun. Lượng đin tn tht nh
hưởng rt ln và trc tiếp đến doanh thu, li nhun ca doanh nghip.
- Đ
in năng thương phm tăng, t l tn tht gim, dn đến chi phí gim
(do tn tht đin năng là mt b phn cu thành ca tng chi phí).
42 Thanh Thủy có tỷ lệ tổn thất còn rất lớn ( trên 10%). Đây là một tồn tại lớn, Công ty điện lực Phú Thọ tìm các giải pháp khắc phục. 2.2.3. Tác động của thực trạng tổn thất điện năng đến kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty điện lực Phú Thọ Ta có : Lợi nhuận = Tổng Doanh thu – Tổng chi phí Đối với ngành điện: Tổng doanh thu = Giá * sản lượng điện thương phẩm. = Giá* ( Điện nhận có tổn thất - Điện tổn thất) Tổng chi phí = ∑ Tiền mua điện đầu nguồn + ∑ Tiền xử lý sự cố + ∑ Chi phí cho hoạt động sản xuất kinh doanh - Về doanh thu: muốn tăng doanh thu thì có thể: + Tăng giá: Vì Công ty điện lực Phú Thọ là đơn vị trực thuộc Tổng công ty Điện Lực Miền Mắc, giá bán điện do Cục điều tiết- Bộ Công Thương quy định nên việc tăng giá điện đối với Công ty điện lực Phú Thọ là không thể, hoàn toàn thự c hiện theo mức giá Chính phủ quy định. + Tăng lượng điện nhận có tổn thất: Lượng điện nhận đầu nguồn có liên quan đến tổng chi phí của Công ty điện lực Phú Thọ, giữa chúng có quan hệ tỷ lệ thuận. Bên cạnh đó, lượng điện nhận tăng nhưng tỷ lệ tổn thất cũng tăng thì việc tăng lợi nhuậ n là khó thực hiện. + Giảm sản lượng điện tổn thất: Giải pháp này làm tăng sản lượng điện thương phẩm, trong khi đó tổng chi phí không giảm. Chính vì vậy, đây được coi là giải pháp tối ưu để tăng lợi nhuận. Lượng điện tổn thất ảnh hưởng rất lớn và trực tiếp đến doanh thu, lợi nhuận của doanh nghiệp. - Đ iện năng thương phẩm tăng, tỷ lệ tổn thất giảm, dẫn đến chi phí giảm (do tổn thất điện năng là một bộ phận cấu thành của tổng chi phí).
43
Vy, vic gim tn tht đin năng đóng góp rt ln đối vi li nhun
ca Công ty đin lc Phú Th, giúp doanh nghip có đủ kh năng tài chính
chi tr tin đin mua đin đầu ngun và tái đầu tư m rng.
Tn tht đin năng gây nh hưởng rt ln đến vic cung cp
đin.
Ngành đin nói chung và Công ty đin lc Phú Th nói riêng s không d
đoán được kh năng cung cp đin tiêu th là bao nhiêu để làm căn c xây
dng kế hoch cung cp đin. Đin năng tn tht làm gim sn lượng đin
thương phm, cung không đáp ng được cu, dn đến tình trng quá ti
các tr
m, gây ra s c, ct đin luân phiên, không đảm bo đủ các yêu cu
trong công tác qun lý và truyn ti đin: đin áp, tn s dòng đin n
định.
2.3. Phân tích các nguyên nhân dn đến tn tht đin năng Công ty đin
lc Phú Th
Nhng năm đầu ca thp niên 90, không ch riêng Công ty đin lc Phú
Th Đin l
c các tnh, t l tn tht còn rt cao. Trong nhng năm này, t
l tn tht đin năng ca Công ty đin lc Phú Th nhiu tháng mc trên dưới
20%, mt vài chi nhánh đin mi thành lp vùng sâu, vùng xa, t l này trên
30%. Tình hình này gây nên s băn khoăn, trăn tr rt ln ca cán b và công
nhân viên chc Công ty đin lc Phú Th, phi làm gì để
gim tn tht đin
năng.
Theo ch trương ca ngành, Công ty đin lc Phú Th đã thành lp Ban
ch đạo chng tn tht, các Đin lc thành lp các tiu ban chng tn tht. Để
gim t l tn tht đin năng, trước tiên phi phân tích được nguyên nhân, xác
định được nơi nào, khâu nào đin năng tht thoát nhi
u nht.
Trong quá trình truyn ti và phân phi đin năng, đin năng b hao tn do
mt s nguyên nhân sau:
43 Vậy, việc giảm tổn thất điện năng đóng góp rất lớn đối với lợi nhuận của Công ty điện lực Phú Thọ, giúp doanh nghiệp có đủ khả năng tài chính chi trả tiền điện mua điện đầu nguồn và tái đầu tư mở rộng. Tổn thất điện năng gây ảnh hưởng rất lớn đến việc cung cấp điện. Ngành điện nói chung và Công ty điện lực Phú Thọ nói riêng sẽ không dự đoán được khả năng cung cấp điện tiêu thụ là bao nhiêu để làm căn cứ xây dựng kế hoạch cung cấp điện. Điện năng tổn thất làm giảm sản lượng điện thương phẩm, cung không đáp ứng được cầu, dẫn đến tình trạng quá tải ở các trạ m, gây ra sự cố, cắt điện luân phiên, không đảm bảo đủ các yêu cầu trong công tác quản lý và truyền tải điện: điện áp, tần số dòng điện ổn định. 2.3. Phân tích các nguyên nhân dẫn đến tổn thất điện năng ở Công ty điện lực Phú Thọ Những năm đầu của thập niên 90, không chỉ riêng Công ty điện lực Phú Thọ mà ở Điện l ực các tỉnh, tỷ lệ tổn thất còn rất cao. Trong những năm này, tỷ lệ tổn thất điện năng của Công ty điện lực Phú Thọ nhiều tháng ở mức trên dưới 20%, một vài chi nhánh điện mới thành lập ở vùng sâu, vùng xa, tỷ lệ này trên 30%. Tình hình này gây nên sự băn khoăn, trăn trở rất lớn của cán bộ và công nhân viên chức Công ty điện lực Phú Thọ, phải làm gì để giảm tổn thất điện năng. Theo chủ trương của ngành, Công ty điện lực Phú Thọ đã thành lập Ban chỉ đạo chống tổn thất, các Điện lực thành lập các tiểu ban chống tổn thất. Để giảm tỷ lệ tổn thất điện năng, trước tiên phải phân tích được nguyên nhân, xác định được nơi nào, khâu nào điện năng thất thoát nhiề u nhất. Trong quá trình truyền tải và phân phối điện năng, điện năng bị hao tổn do một số nguyên nhân sau:
44
2.3.1. Các nguyên nhân có tính cht k thut
Địa hình Phú Th rt phc tp , đường dây rt khó qun lý, kim tra và
sa cha. Nhiu nơi, đường dây xa khu dân cư nên d b k gian ly cp dây,
thanh ging, phá ct đin.
Do vn đầu tư hn hp, rót vn “nh git” nên phương án xây dng h
thng lưới đin hoàn chnh đến tn tay người tiêu dùng, ngành đ
in Phú Th cơ
bn chưa làm được, Công ty đin lc Phú Th mi ch xây dng và qun lý
đường dây 35KV và trm 35/10KV, còn nhng nhánh r ti h tiêu dùng ch
yếu do khách hàng t đầu tư xây dng. Khu vc thành ph Vit trì các nhánh r
là tài sn ca khách hàng nhưng được ngành đin trc tiếp hướng dn thi công
vi dây dn và ct đồng b. Các địa bàn còn li trong tnh, m
t s ch thu lm
được k thut thi công đảm nhn xây dng vi đủ các loi ct và dây dn có
kích c khác nhau, chp vá nhiu, không đảm bo tiêu chun k thut, gây tn
tht đin năng rt ln.
Phn ln mng lưới đin trên địa bàn tnh đã xây dng vn hành vi thi
gian lâu dài, cht lượng kém, máy biến áp vn hành quá lâu, h
thng đường dây
nh, quá dài và cáp không đủ tiêu chun đã không đáp ng vi nhu cu phát
trin ph ti nhanh và đã gây nên hin tượng quá ti trong quá trình truyn ti
đin năng.
Khâu thiết kế chưa điu tra k th trường, chưa tính hết, tính đủ nhu cu
phát trin ca ph ti và kh năng cung cp ca thiết b, do đó đã xy ra hi
n
tượng:
+ B trí các trm biến áp phân phi chưa hp lý, nên vic cp đin phi đi
vòng nhiu.
+ V trí các ct đin chưa đúng yêu cu k thut, do đó thường xy ra s
c.
+ Ngành đin Phú Th ch yếu tp trung vào công tác xây dng công
trình mi, vic đầu tư ci to lưới đin cũ
chưa được quan tâm đúng mc.
44 2.3.1. Các nguyên nhân có tính chất kỹ thuật Địa hình Phú Thọ rất phức tạp , đường dây rất khó quản lý, kiểm tra và sửa chữa. Nhiều nơi, đường dây ở xa khu dân cư nên dễ bị kẻ gian lấy cắp dây, thanh giằng, phá cột điện. Do vốn đầu tư hạn hẹp, rót vốn “nhỏ giọt” nên phương án xây dựng hệ thống lưới điện hoàn chỉnh đến tận tay người tiêu dùng, ngành đ iện Phú Thọ cơ bản chưa làm được, Công ty điện lực Phú Thọ mới chỉ xây dựng và quản lý đường dây 35KV và trạm 35/10KV, còn những nhánh rẽ tới hộ tiêu dùng chủ yếu do khách hàng tự đầu tư xây dựng. Khu vực thành phố Việt trì các nhánh rẽ là tài sản của khách hàng nhưng được ngành điện trực tiếp hướng dẫn thi công với dây dẫn và cột đồng bộ. Các địa bàn còn lại trong tỉnh, m ột số chủ thầu lắm được kỹ thuật thi công đảm nhận xây dựng với đủ các loại cột và dây dẫn có kích cỡ khác nhau, chắp vá nhiều, không đảm bảo tiêu chuẩn kỹ thuật, gây tổn thất điện năng rất lớn. Phần lớn mạng lưới điện trên địa bàn tỉnh đã xây dựng vận hành với thời gian lâu dài, chất lượng kém, máy biến áp vận hành quá lâu, h ệ thống đường dây nhỏ, quá dài và cáp không đủ tiêu chuẩn đã không đáp ứng với nhu cầu phát triển phụ tải nhanh và đã gây nên hiện tượng quá tải trong quá trình truyền tải điện năng. Khâu thiết kế chưa điều tra kỹ thị trường, chưa tính hết, tính đủ nhu cầu phát triển của phụ tải và khả năng cung cấp của thiết bị, do đó đã xảy ra hi ện tượng: + Bố trí các trạm biến áp phân phối chưa hợp lý, nên việc cấp điện phải đi vòng nhiều. + Vị trí các cột điện chưa đúng yêu cầu kỹ thuật, do đó thường xảy ra sự cố. + Ngành điện Phú Thọ chủ yếu tập trung vào công tác xây dựng công trình mới, việc đầu tư cải tạo lưới điện cũ chưa được quan tâm đúng mực.
45
+ D kiến ph ti không sát thc tế, nên có khu vc ph ti không phát
trin làm cho đồ th ph ti ca h thng đin không bng phng, có máy biến áp
b quá ti, có máy vn hành non ti, gây s c, mt đin.
Công tơ đo đếm mt s vùng vn còn kém c v s lượng và cht lượng.
S lượng công tơ trang b
cho các h tiêu th vn còn thiếu, dn đến tình trng
s h dùng đin khoán vn còn nhiu, nht là các vùng min núi .S lượng
công tơ được lp đặt chưa đồng b do thiếu vt tư, không thng nht v giá c
nên đó gây ra hin tượng tiêu hao đin.
Nhng tn ti trên đây ca Công ty đin lc Phú Th dn đế
n vic tn
tht đin năng là không th tránh khi. Tuy nhiên t l tn tht ca Công ty đin
lc Phú Th vn mc có th chp nhn được nhưng chưa phi ti ưu.
Để khc phc nhng tn ti trên nhm thc hin đạt mc tiêu đề ra: Gim
tn tht đin năng xu
ng mc thp nht có th, trong nhng năm qua, Công
ty đin lc Phú Th đã xây dng mt chương trình hành động, gii quyết tng
bước mt nhng tn ti nêu trên:
Toàn b h thng s cách đin ca mng lưới đin trên địa bàn tnh dn
được thay thế bng loi s chui Polime; thay thanh cái, cáp trn bng cáp bc
trong ng ; c
y thêm trm biến áp, lp t bù, tăng tiết din dây dn; thay ghép
ni bng ng ni; toàn b đường trc ca lưới h áp nht thiết phi được bc
nha PVC để chng hin tượng câu, móc đin. Các gii pháp này va góp phn
gim đáng k t l tn tht đin năng, va nâng cao độ an toàn s dng đi
n và
gim chi phí bo trì.
Nâng cao h s công sut, tiến hành đại tu lưới đin. Để công tác đại tu
lưới đin đảm bo đúng tiến độ và các tiêu chun k thut, đơn v ch động khai
thác vt tư, tiến hành kho sát, lp phương án thi công các công trình sa cha
ln, phi hp vi Trung tâm Thí nghim đin th nghim định k h
thng Rơle
bo v, đo lường thiết b ca các trm 35, 22, 10, 6 KV.
Công tác đại tu bo dưỡng, kim tra tình trng hot động ca mng lưới
đin được chú ý, quan tâm thường xuyên hơn: các máy biến áp được lc du,
45 + Dự kiến phụ tải không sát thực tế, nên có khu vực phụ tải không phát triển làm cho đồ thị phụ tải của hệ thống điện không bằng phẳng, có máy biến áp bị quá tải, có máy vận hành non tải, gây sự cố, mất điện. Công tơ đo đếm ở một số vùng vẫn còn kém cả về số lượng và chất lượng. Số lượng công tơ trang bị cho các hộ tiêu thụ vẫn còn thiếu, dẫn đến tình trạng số hộ dùng điện khoán vẫn còn nhiều, nhất là ở các vùng miền núi .Số lượng công tơ được lắp đặt chưa đồng bộ do thiếu vật tư, không thống nhất về giá cả nên đó gây ra hiện tượng tiêu hao điện. Những tồn tại trên đây của Công ty điện lực Phú Thọ dẫn đế n việc tổn thất điện năng là không thể tránh khỏi. Tuy nhiên tỷ lệ tổn thất của Công ty điện lực Phú Thọ vẫn ở mức có thể chấp nhận được nhưng chưa phải tối ưu. Để khắc phục những tồn tại trên nhằm thực hiện đạt mục tiêu đề ra: Giảm tổn thất điện năng xuố ng mức thấp nhất có thể, trong những năm qua, Công ty điện lực Phú Thọ đã xây dựng một chương trình hành động, giải quyết từng bước một những tồn tại nêu trên: Toàn bộ hệ thống sứ cách điện của mạng lưới điện trên địa bàn tỉnh dần được thay thế bằng loại sứ chuỗi Polime; thay thanh cái, cáp trần bằng cáp bọc trong ống ; c ấy thêm trạm biến áp, lắp tụ bù, tăng tiết diện dây dẫn; thay ghép nối bằng ống nối; toàn bộ đường trục của lưới hạ áp nhất thiết phải được bọc nhựa PVC để chống hiện tượng câu, móc điện. Các giải pháp này vừa góp phần giảm đáng kể tỷ lệ tổn thất điện năng, vừa nâng cao độ an toàn sử dụng đi ện và giảm chi phí bảo trì. Nâng cao hệ số công suất, tiến hành đại tu lưới điện. Để công tác đại tu lưới điện đảm bảo đúng tiến độ và các tiêu chuẩn kỹ thuật, đơn vị chủ động khai thác vật tư, tiến hành khảo sát, lập phương án thi công các công trình sửa chữa lớn, phối hợp với Trung tâm Thí nghiệm điện thử nghiệm định kỳ hệ thống Rơle bảo vệ, đo lường thiết bị của các trạm 35, 22, 10, 6 KV. Công tác đại tu bảo dưỡng, kiểm tra tình trạng hoạt động của mạng lưới điện được chú ý, quan tâm thường xuyên hơn: các máy biến áp được lọc dầu,
46
sơn sa vá, kim tra đo ti thường xuyên nên các hin tượng quá ti, gây s c
đã gim mt cách đáng k.
Mt phương thc vn hành kinh tế mi đang được áp dng bước đầu: hoà
song song các máy biến áp trong gi cao đim, gi thp đim; ct bt mt s
máy không cn thiết. Nâng cao đin áp vn hành ti các đim nút ti giá tr
ti
ưu trong điu đin hin thc ca lưới đin, la chn hp lý các đầu phân áp ( c
trm biến áp trung gian, biến áp phân phi, c trm ca khách hàng và trm ca
ngành đin).
2.3.2. Các nguyên nhân có tính cht thương mi
Hin nay, tn tht thương mi ca ngành đin Phú Th vn còn ln.
Nguyên nhân dn ti tình trng đó là :
- Vic s dng đin ca mt s khách hàng và ca nhân dân còn tu tin.
Hin tượng mt cp đin trong quá trình truyn ti và phân phi đin năng do t
câu, móc đin còn xy ra vi nhiu th đon khác nhau: quay ngược công tơ,
làm công tơ chy chm li, đấu ph ti trước công tơ. Có nhiu trường hp,
khách hàng tiêu th câu móc đ
in trc tiếp t đường dây hoc đập v công tơ
dùng đin t do hoc tinh vi làm kt công tơ hoc quay chm công tơ.
- S lượng công tơ cht lượng kém được s dng còn tương đối nhiu,
nên lượng đin năng tiêu th thc tế nhiu khi không đúng vi ch s công tơ;
- Công tác qun lý, theo dõi thc hin hp đồng mua bán
đin chưa cht
ch, dn đến vic tng điu tra và ký li hp đồng mua bán đin chưa được thc
hin đầy đủ. Vn còn tn ti tình trng, tên người s dng đin khác vi tên
người ký kết hp đồng, thm chí tên ph, s nhà ( địa ch ) vn ghi như cũ t
nhng năm trước trong khi hi
n ti đã thay đổi, nhiu trường hp khách hàng s
dng không đúng theo mc đích ghi trong hp đồng.
- Hin nay Công ty đin lc Phú Th cũng như nhiu đin lc khác vn
còn áp dng mô hình qun lý bán đin các đin lc.
46 sơn sửa vá, kiểm tra đo tải thường xuyên nên các hiện tượng quá tải, gây sự cố đã giảm một cách đáng kể. Một phương thức vận hành kinh tế mới đang được áp dụng bước đầu: hoà song song các máy biến áp trong giờ cao điểm, giờ thấp điểm; cắt bớt một số máy không cần thiết. Nâng cao điện áp vận hành tại các điểm nút tới giá tr ị tối ưu trong điều điện hiện thực của lưới điện, lựa chọn hợp lý các đầu phân áp ( cả trạm biến áp trung gian, biến áp phân phối, cả trạm của khách hàng và trạm của ngành điện). 2.3.2. Các nguyên nhân có tính chất thương mại Hiện nay, tổn thất thương mại của ngành điện Phú Thọ vẫn còn lớn. Nguyên nhân dẫn tới tình trạng đó là : - Việc sử dụng điện của một số khách hàng và của nhân dân còn tuỳ tiện. Hiện tượng mất cắp điện trong quá trình truyền tải và phân phối điện năng do tệ câu, móc điện còn xảy ra với nhiều thủ đoạn khác nhau: quay ngược công tơ, làm công tơ chạy chậm lại, đấu phụ tải trước công tơ. Có nhiều trường hợp, khách hàng tiêu thụ câu móc đ iện trực tiếp từ đường dây hoặc đập vỡ công tơ dùng điện từ do hoặc tinh vi làm kẹt công tơ hoặc quay chậm công tơ. - Số lượng công tơ chất lượng kém được sử dụng còn tương đối nhiều, nên lượng điện năng tiêu thụ thực tế nhiều khi không đúng với chỉ số công tơ; - Công tác quản lý, theo dõi thực hiện hợp đồng mua bán điện chưa chặt chẽ, dẫn đến việc tổng điều tra và ký lại hợp đồng mua bán điện chưa được thực hiện đầy đủ. Vẫn còn tồn tại tình trạng, tên người sử dụng điện khác với tên người ký kết hợp đồng, thậm chí tên phố, số nhà ( địa chỉ ) vẫn ghi như cũ từ những năm trước trong khi hiệ n tại đã thay đổi, nhiều trường hợp khách hàng sử dụng không đúng theo mục đích ghi trong hợp đồng. - Hiện nay Công ty điện lực Phú Thọ cũng như nhiều điện lực khác vẫn còn áp dụng mô hình quản lý bán điện ở các điện lực.
47
Sơ đồ 03. Mô hình t chc qun lý và kinh doanh bán đin Đin Lc.
Mô hình này nhm tách người ghi công tơ và người thu tin đin ra riêng
bit nhm đảm bo tính khoa hc trong qun lý. Thông qua vic làm ca 02 đội
nhm kim tra li 02 đội, đồng thi qua bn kê hoá đơn mà cp công tơ, kim tra
vic s dng đin, kim tra th
c cht vic làm ca ca 02 đội thông qua vic
kim tra ti h tiêu th. Tuy nhiên, mô hình này có mt s nhược đim như
sau:
+ Tn tht đin năng do Phòng Kinh doanh chu trách nhim v tn tht.
Các đội qun lý công tơđội thu tin đin không chu trách nhim v tn tht.
Như vy, trong tình hình hin nay, tn tht còn cao là do người trc tiế
p qun lý
h tiêu th và tn tht. Người qun lý khu vc s d dàng cu kết vi các h tiêu
th làm hao tn đin năng ca Nhà nước, bi h không chu trách nhim v tn
tht nên d dàng buông lng qun lý h tiêu th, to điu kin cho h tiêu th
câu, ni trước công tơ làm tht thoát đin ca nhà nước.
V
y trong tình trng hin nay, vic s dng phương pháp này s khó thc
hin chương trình gim tn tht đin năng mt cách trit để.
L·nh ®¹o Đin Lc
KÕ ho¹ch Kinh doanh Tµi vô Ng©n hµng
§éi vËn
hµnh vµ
söa
§éi ghi
c«ng t¬
§éi thu
tiÒn
®i
Ö
n
Kh¸ch hµn
mua ®iÖn
47 Sơ đồ 03. Mô hình tổ chức quản lý và kinh doanh bán điện ở Điện Lực. Mô hình này nhằm tách người ghi công tơ và người thu tiền điện ra riêng biệt nhằm đảm bảo tính khoa học trong quản lý. Thông qua việc làm của 02 đội nhằm kiểm tra lại 02 đội, đồng thời qua bản kê hoá đơn mà cấp công tơ, kiểm tra việc sử dụng điện, kiểm tra th ực chất việc làm của của 02 đội thông qua việc kiểm tra tại hộ tiêu thụ. Tuy nhiên, ở mô hình này có một số nhược điểm như sau: + Tổn thất điện năng do Phòng Kinh doanh chịu trách nhiệm về tổn thất. Các đội quản lý công tơ và đội thu tiền điện không chịu trách nhiệm về tổn thất. Như vậy, trong tình hình hiện nay, tổn thất còn cao là do người trực tiế p quản lý hộ tiêu thụ và tổn thất. Người quản lý khu vực sẽ dễ dàng cấu kết với các hộ tiêu thụ làm hao tổn điện năng của Nhà nước, bởi họ không chịu trách nhiệm về tổn thất nên dễ dàng buông lỏng quản lý hộ tiêu thụ, tạo điều kiện cho hộ tiêu thụ câu, nối trước công tơ làm thất thoát điện của nhà nước. V ậy trong tình trạng hiện nay, việc sử dụng phương pháp này sẽ khó thực hiện chương trình giảm tổn thất điện năng một cách triệt để. L·nh ®¹o Điện Lực KÕ ho¹ch Kinh doanh Tµi vô Ng©n hµng §éi vËn hµnh vµ söa §éi ghi c«ng t¬ §éi thu tiÒn ®i Ö n Kh¸ch hµn mua ®iÖn
48
Mt khác, các đơn v chuyên trách có k thut: Đội sa cha lưới đin,
đội qun lý đường dây,…ph thuc nhiu vào Phòng Kinh doanh, tuyến liên h
ngang này dn đến s chm chp trong vic x lý s c vn hành mng, to nên
tình hình phc tp trong công tác kinh doanh do lưồng thông tin quá ln, s đầu
vào nhiu.
Trình độ ca cán b công nhân viên ngành đin nhìn chung đã được nâng
cao, đều đã
được hc qua các trường kinh tế và k thut, song nhng vùng
nông thôn, vùng sâu, vùng xa, s lượng nhân viên ngành đin có trình độ còn rt
ít nên dn đến tình trng khi s c xy ra, không được x lý kp thi, dn đến
tn tht ln. Vic lp biên bn vi phm s dng đin và x lý các v vi phm s
dng đin chưa quy v mt mi cũ
ng phn nào làm hn chế kết qu ca công tác
chng vi phm trong s dng đin. Hin nay, ngành đin tiến hành kim tra s
dng đin và lp biên bn các v vi phm nhưng trách nhim x lý li thuc v
S Công Thương. Điu đó không hp lý vì cán b ca s Công Thương va
máng v lc lượng, va không chuyên ngành li không nm v
ng các tình tiết vi
phm nên không th x lý các v vi phm mt cách tho đáng. Đó là chưa nói
đến nhng k h có th làm ny sinh các hin tượng tiêu cc trong quá trình x
lý.
Phú Th hơn 243 xã, th trn th c ti 101 xã nên vic phát trin lưới
đin không d dàng gì. Tuy nhiên, vi s quan tâm ca ngành đin và địa
phương, lưới đin nông thôn, min núi tnh Phú Th
đó có 2900 km đường dây
trung thế, 2800 km đường dây h thế, 2124 trm biến áp vi tng dung lượng
trên 656.000 KVA, tr giá trên 400 t đồng. Nhưng t l tn tht mng lưới đin
nông thôn còn rt cao. Bên cnh nguyên nhân h thng đin chưa đáp ng yêu
cu k thut còn do hin tượng mô hình t chc bán đin chưa hp lý.
TP Vit Trì do được nhn v
n đầu tư ln (ca ngành đin) nên h thng
đin tương đối hoàn chnh, vic áp dng mô hình ngành đin trc tiếp qun lý và
bán đin đã mang li hiu qu ln và t l tn tht gim đáng k. Còn li phn
ln các khu vc nông thôn, vùng sâu, vùng xa trong tnh, hin nay áp dng mô
48 Mặt khác, các đơn vị chuyên trách có kỹ thuật: Đội sửa chữa lưới điện, đội quản lý đường dây,…phụ thuộc nhiều vào Phòng Kinh doanh, tuyến liên hệ ngang này dẫn đến sự chậm chạp trong việc xử lý sự cố vận hành mạng, tạo nên tình hình phức tạp trong công tác kinh doanh do lưồng thông tin quá lớn, số đầu vào nhiều. Trình độ của cán bộ công nhân viên ngành điện nhìn chung đã được nâng cao, đều đã được học qua các trường kinh tế và kỹ thuật, song ở những vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, số lượng nhân viên ngành điện có trình độ còn rất ít nên dẫn đến tình trạng khi sự cố xảy ra, không được xử lý kịp thời, dẫn đến tổn thất lớn. Việc lập biên bản vi phạm sử dụng điện và xử lý các vụ vi phạm sử dụng điện chưa quy về một mối cũ ng phần nào làm hạn chế kết quả của công tác chống vi phạm trong sử dụng điện. Hiện nay, ngành điện tiến hành kiểm tra sử dụng điện và lập biên bản các vụ vi phạm nhưng trách nhiệm xử lý lại thuộc về Sở Công Thương. Điều đó không hợp lý vì cán bộ của sở Công Thương vừa máng về lực lượng, vừa không chuyên ngành lại không nắm v ững các tình tiết vi phạm nên không thể xử lý các vụ vi phạm một cách thoả đáng. Đó là chưa nói đến những kẽ hở có thể làm nảy sinh các hiện tượng tiêu cực trong quá trình xử lý. Phú Thọ hơn 243 xã, thị trấn thị cứ tới 101 xã nên việc phát triển lưới điện không dễ dàng gì. Tuy nhiên, với sự quan tâm của ngành điện và địa phương, lưới điện nông thôn, miền núi tỉnh Phú Thọ đó có 2900 km đường dây trung thế, 2800 km đường dây hạ thế, 2124 trạm biến áp với tổng dung lượng trên 656.000 KVA, trị giá trên 400 tỉ đồng. Nhưng tỉ lệ tổn thất ở mạng lưới điện nông thôn còn rất cao. Bên cạnh nguyên nhân hệ thống điện chưa đáp ứng yêu cầu kỹ thuật còn do hiện tượng mô hình tổ chức bán điện chưa hợp lý. TP Việt Trì do được nhận vố n đầu tư lớn (của ngành điện) nên hệ thống điện tương đối hoàn chỉnh, việc áp dụng mô hình ngành điện trực tiếp quản lý và bán điện đã mang lại hiệu quả lớn và tỷ lệ tổn thất giảm đáng kể. Còn lại phần lớn các khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa trong tỉnh, hiện nay áp dụng mô
49
hình bán đin chưa hp lý nên người dân phi s dng đin vi giá cao và t l
tn tht ln. Đơn c như xã Vĩnh Li huyn Lâm thao, hin nay Công ty đin
lc Phú Th áp dng hình thc qun lý đin thông qua Ban đin xã 02 cp qun
lý gm Ban đin xã và T đin cm, nhóm.
Sơ đồ 04. Mô hình ban qun lý đ
in xã
Ban qun lý đin ca xã qun lý t công tơ tng trm biến áp đến công
tơ cm; t đin ca cm, nhóm qun lý t công tơ cm đến công tơ ca h gia
đình.
Sơ đồ 05. Mô hình qun lý công tơ đin ca ban đin xã
Thanh Sơn là huyn đông dân nên vic áp dng mô hình này đảm bo
hiu qu kinh t
ếđảm bo cho h dân không phi tr giá đin cao, nhưng cht
lượng đin cung cp không được đảm bo do phm vi qun lý quá ln so vi
quy mô ca Ban đin xã. Vi phm vi qun lý quá rng, trong khi nhân lc ca
Ban đin xã có hn thì không th qun lý lưới đin và khách hàng mt cách hiu
qu, gây tn tht tương đối ln. Điu này gi
i thích ti sao t l tn tht đin
năng huyn Thanh Sơn vn còn cao.
C«ng t¬ tæng
ë tr¹m biÕn
¸
C«ng t¬ côm
( nhãm)
C«ng t¬ hé
gia ®×nh
Cty §iÖn
lùc
Phú
Th
UBND X·
(ký hîp
®ång mua
®
iÖn )
Ban ®iÖn
(Qu¶n lý
b n
Hé dïng
®iÖn
49 hình bán điện chưa hợp lý nên người dân phải sử dụng điện với giá cao và tỉ lệ tổn thất lớn. Đơn cử như xã Vĩnh Lại huyện Lâm thao, hiện nay Công ty điện lực Phú Thọ áp dụng hình thức quản lý điện thông qua Ban điện xã 02 cấp quản lý gồm Ban điện xã và Tổ điện cụm, nhóm. Sơ đồ 04. Mô hình ban quản lý đ iện xã Ban quản lý điện của xã quản lý từ công tơ tổng ở trạm biến áp đến công tơ cụm; tổ điện của cụm, nhóm quản lý từ công tơ cụm đến công tơ của hộ gia đình. Sơ đồ 05. Mô hình quản lý công tơ điện của ban điện xã Thanh Sơn là huyện đông dân nên việc áp dụng mô hình này đảm bảo hiệu quả kinh t ế và đảm bảo cho hộ dân không phải trả giá điện cao, nhưng chất lượng điện cung cấp không được đảm bảo do phạm vi quản lý quá lớn so với quy mô của Ban điện xã. Với phạm vi quản lý quá rộng, trong khi nhân lực của Ban điện xã có hạn thì không thể quản lý lưới điện và khách hàng một cách hiệu quả, gây tổn thất tương đối lớn. Điều này giả i thích tại sao tỷ lệ tổn thất điện năng ở huyện Thanh Sơn vẫn còn cao. C«ng t¬ tæng ë tr¹m biÕn ¸ p C«ng t¬ côm ( nhãm) C«ng t¬ hé gia ®×nh Cty §iÖn lùc Phú Thọ UBND X· (ký hîp ®ång mua ® iÖn ) Ban ®iÖn x· (Qu¶n lý vµ b n Hé dïng ®iÖn
50
Công tác kinh doanh, dch v khách hàng vn còn nhiu mt yếu kém.
Hin tượng cán b công nhân viên ngành đin tiêu cc, cu kết vi khách
hàng để ly cp đin vì mc đích v li ln tn ti. Nhiu nơi vn còn hin
tượng thiếu trách nhim trong khi thc hin công tác ghi ch s công tơ.
Thêm vào đó, tình trng tn ti tương đối ph biến là có nhiu
đường dây,
trm đin thuc s hu ca khách hàng, ngành đin khai thác bán đin cho
nhiu ph ti khác nhưng chưa làm th tc bàn giao tài sn, do đó, khi có s
c đã xy ra tình trng đùn đẩy trách nhim sa cha, gây nên s bt bình
ca khách hàng vi Công ty đin lc Phú Th, dn đến các h s dng đin
có biu hin tiêu c
c.
Đin phc v cho ánh sáng sinh hot chưa tách khi hoàn toàn đin
phc v cho sn xut kinh doanh. Đin phc v cho sn xut kinh doanh
chưa được tách c th theo tng cp đin áp, theo tng gi s dng để áp
dng các mc giá bán khác nhau mt cách hp lý.
Mt s khách hàng trên địa bàn dây dưa tin đin, không chu thanh
toán hoc không có kh
năng thanh toán. Li dng đặc đim riêng có ca
ngành đin – s dng trước, thanh toán tr tin sau, nên nhiu h s dng
đin đã chiếm dng vn ca ngành đin thông qua vic n nn dây dưa này.
Trước nhng tình hình thc tế trên, Công ty đin lc Phú Th đã xác
định: cn có gii pháp hp lý và đồng b để hn ch
ế t l tn tht đin
năng. Cùng vi vic điu tra, kho sát, quy hoch h thng đin và đề ngh
cp vn để ci to, nâng cp lưới đin, Công ty đin lc Phú Th đã chú
trng công tác tuyên truyn, giáo dc nâng cao trách nhim ca CBCNV,
chng mi biu hin tiêu cc, hành vi ca quyn, sách nhiu nhân dân. Đặ
c
bit là vic kin toàn li t chc mt s b phn: trc sa cha đin, lp đặt
công tơ mi, ghi ch s công tơ và thu tin s dng đin…, thành lp các t
đin phường có chc năng thc hin các công tác sa cha, x lý s c
làm các th tc cp đin mi trong thi gian nhanh nh
t, đồng thi cũng to
điu kin để nhân dân theo dâi, giám sát hot động ca nhân viên ngành đin,
50 Công tác kinh doanh, dịch vụ khách hàng vẫn còn nhiều mặt yếu kém. Hiện tượng cán bộ công nhân viên ngành điện tiêu cực, cấu kết với khách hàng để lấy cắp điện vì mục đích vụ lợi lẫn tồn tại. Nhiều nơi vẫn còn hiện tượng thiếu trách nhiệm trong khi thực hiện công tác ghi chỉ số công tơ. Thêm vào đó, tình trạng tồn tại tương đối phổ biến là có nhiều đường dây, trạm điện thuộc sở hữu của khách hàng, ngành điện khai thác bán điện cho nhiều phụ tải khác nhưng chưa làm thủ tục bàn giao tài sản, do đó, khi có sự cố đã xảy ra tình trạng đùn đẩy trách nhiệm sửa chữa, gây nên sự bất bình của khách hàng với Công ty điện lực Phú Thọ, dẫn đến các hộ sử dụng điện có biểu hiện tiêu c ực. Điện phục vụ cho ánh sáng sinh hoạt chưa tách khỏi hoàn toàn điện phục vụ cho sản xuất kinh doanh. Điện phục vụ cho sản xuất kinh doanh chưa được tách cụ thể theo từng cấp điện áp, theo từng giờ sử dụng để áp dụng các mức giá bán khác nhau một cách hợp lý. Một số khách hàng trên địa bàn dây dưa tiền điện, không chịu thanh toán hoặc không có khả năng thanh toán. Lợi dụng đặc điểm riêng có của ngành điện – sử dụng trước, thanh toán trả tiền sau, nên nhiều hộ sử dụng điện đã chiếm dụng vốn của ngành điện thông qua việc nợ nần dây dưa này. Trước những tình hình thực tế trên, Công ty điện lực Phú Thọ đã xác định: cần có giải pháp hợp lý và đồng bộ để hạn ch ế tỷ lệ tổn thất điện năng. Cùng với việc điều tra, khảo sát, quy hoạch hệ thống điện và đề nghị cấp vốn để cải tạo, nâng cấp lưới điện, Công ty điện lực Phú Thọ đã chú trọng công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao trách nhiệm của CBCNV, chống mọi biểu hiện tiêu cực, hành vi cửa quyền, sách nhiễu nhân dân. Đặ c biệt là việc kiện toàn lại tổ chức một số bộ phận: trực sửa chữa điện, lắp đặt công tơ mới, ghi chỉ số công tơ và thu tiền sử dụng điện…, thành lập các tổ điện phường có chức năng thực hiện các công tác sửa chữa, xử lý sự cố và làm các thủ tục cấp điện mới trong thời gian nhanh nhấ t, đồng thời cũng tạo điều kiện để nhân dân theo dâi, giám sát hoạt động của nhân viên ngành điện,
51
kiên quyết x lý nghiêm khc đối vi các trường hp vi phm ca CBCNV.
Công ty đin lc Phú Th còn m nhiu lp tp hun nghip v v ghi ch s
công tơ, thu tin đin và t chc các cuc thi kim tra ch viết hoá đơn, hp
đồng,…tránh nhm ln.
Công ty đin lc Phú Th thc hin giao ch tiêu tn tht cho tng
Đin lc. Các Đin lc giao ch tiêu tn tht cho tng trm trung gian, tng
tuyến đường dây, tng t sn xut. Căn c vào kết qu hoàn thành ch tiêu,
Công ty đin lc Phú Th tr lương, thưởng và x lý pht. Vi quyết tâm
cng c và nâng cao k lut, loi tr mi hin tượng tiêu cc, nhũng nhiu,
gây phin hà cho khách hành trong mua bán đi
n, Công ty đin lc Phú Th
đã thc hin nhng bin pháp tích cc nhm đơn gin hoá th tc mua bán
đin, ci tiến th tc, giy t và thi gian lp đặt công tơ đin, to điu kin
thun li cho khách hành. Hình thc lp đặt công tơ tính theo phí chn gói
đang dn dn được trin khai nhiu khu vc. Công ty đi
n lc Phú Th đã
đưa ra quy định mi v thi gian lp đặt công tơ 01 pha là 05 ngày và 03
pha là 07 ngày vi th tc đơn gin, không phi qua khâu trung gian, cò
mi. Vic làm này tuy đã được khách hàng nhit lit hoan nghênh, hưởng
ng, song vn còn mt s đim bt cp. Đó là giá c để lp đặt công tơ mi
nơi mi khác, mc dù Công ty đin lc Phú Th đó có quy định c
th
nhưng vic thc hin vn chưa hoàn toàn nghiêm chnh chp hành theo quy
định đã ban hành. Công ty đin lc Phú Th luôn quan tâm đến nhng ý
kiến phn ánh ca khách hàng v cht lượng công tơ và tình hình s dng
đin các h tiêu th. Năm 2012, các đội kim tra lưu động đã tiến hành
kim tra…công tơ. Đối vi vi nhng h tiêu th vi phm quy chế s
dng
đin: câu móc đin, quay ngược công tơ,…ngành đin đó có các hình thc
x pht nghiêm minh. Trong năm 2012, Công ty đin lc Phú Th đã kim
tra 200 ln, trong đó, lp và x lý 51 trường hp vi phm s dng đin.
Các khách hàng tiêu th là nhng h sn xut kinh doanh, Công ty
đin lc Phú Th luôn khuyến khích và yêu cu lp công tơ 03 pha để tách
51 kiên quyết xử lý nghiêm khắc đối với các trường hợp vi phạm của CBCNV. Công ty điện lực Phú Thọ còn mở nhiều lớp tập huấn nghiệp vụ về ghi chỉ số công tơ, thu tiền điện và tổ chức các cuộc thi kiểm tra chữ viết hoá đơn, hợp đồng,…tránh nhầm lẫn. Công ty điện lực Phú Thọ thực hiện giao chỉ tiêu tổn thất cho từng Điện lực. Các Điện lực giao chỉ tiêu tổn thất cho từng trạm trung gian, từng tuyến đường dây, từng tổ sản xuất. Căn cứ vào kết quả hoàn thành chỉ tiêu, Công ty điện lực Phú Thọ trả lương, thưởng và xử lý phạt. Với quyết tâm củng cố và nâng cao kỷ luật, loại trừ mọi hiện tượng tiêu cực, nhũng nhiễu, gây phiền hà cho khách hành trong mua bán điệ n, Công ty điện lực Phú Thọ đã thực hiện những biện pháp tích cực nhằm đơn giản hoá thủ tục mua bán điện, cải tiến thủ tục, giấy tờ và thời gian lắp đặt công tơ điện, tạo điều kiện thuận lợi cho khách hành. Hình thức lắp đặt công tơ tính theo phí chọn gói đang dần dần được triển khai ở nhiều khu vực. Công ty điệ n lực Phú Thọ đã đưa ra quy định mới về thời gian lắp đặt công tơ 01 pha là 05 ngày và 03 pha là 07 ngày với thủ tục đơn giản, không phải qua khâu trung gian, cò mồi. Việc làm này tuy đã được khách hàng nhiệt liệt hoan nghênh, hưởng ứng, song vẫn còn một số điểm bất cập. Đó là giá cả để lắp đặt công tơ mỗi nơi mỗi khác, mặc dù Công ty điện lực Phú Thọ đó có quy định cụ thể nhưng việc thực hiện vẫn chưa hoàn toàn nghiêm chỉnh chấp hành theo quy định đã ban hành. Công ty điện lực Phú Thọ luôn quan tâm đến những ý kiến phản ánh của khách hàng về chất lượng công tơ và tình hình sử dụng điện ở các hộ tiêu thụ. Năm 2012, các đội kiểm tra lưu động đã tiến hành kiểm tra…công tơ. Đối với với những hộ tiêu thụ vi phạm quy chế sử dụng điện: câu móc điện, quay ngược công tơ,…ngành điện đó có các hình thức xử phạt nghiêm minh. Trong năm 2012, Công ty điện lực Phú Thọ đã kiểm tra 200 lần, trong đó, lập và xử lý 51 trường hợp vi phạm sử dụng điện. Các khách hàng tiêu thụ là những hộ sản xuất kinh doanh, Công ty điện lực Phú Thọ luôn khuyến khích và yêu cầu lắp công tơ 03 pha để tách