Luận văn Thạc sĩ Kiểm soát và Bảo vệ môi trường: Đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định

6,659
603
113
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan, s liu kết qu nghiên cu trong lun văn này trung
thc chưa đưc s dng đ bo v mt hc v nào.
Tôi xin cam đoan, mi s giúp đ cho vic thc hin lun văn y đã đưc cm
ơn các thông tin trích dn trong lun n đu đã đưc ch rõ ngun gc./.
Huế, ngàythángnăm 2016
Tác gi lun n
Đng Hu Bình
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc./. Huế, ngày… tháng… năm 2016 Tác giả luận văn Đặng Hữu Bình PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
ii
LI CM ƠN
Lun văn kết qu ca quá trình hc tp, nghiên cu nhà trưng, kết hp vi
thc tin cũng như quá trình công tác s n lc c gng ca bn thân.
Đt đưc kết qu y, tôi xin y t ng biết ơn chân thành đến quý thy,
giáo trưng Đi hc Nông m Huế đã tn tình giúp đ, h tr cho tôi trong sut quá
trình hc tp. Đc bit, tôi xin y t lòng biết ơn sâu sc nht đến thy giáo
TS.Nguyn Hu Ng, Trưng khoa Tài nguyên đt Môi trưng nông nghip,
Trưng Đi hc Nông m Huế đã trc tiếp ng dn khoa hc. Thy đã tn lòng,
y công giúp đ tôi trong sut quá trình nghiên cu và hoàn thành lun văn y.
Tôi cũng xin chân tnh gi li cm ơn đến lãnh đo, các anh ch đng nghip
Văn phòng Đăng ký đt đai tnh Bình Đnh, S Tài nguyên Môi trưng Bình Đnh;
Lãnh đo UBND th An Nhơn, Lãnh đo chuyên viên các phòng ban, UBND các
xã, phưng các h gia đình, nhân thuc th An Nhơn đã to điu kin thun
li trong quá trình nghiên cu và hoàn thành lun văn.
Cui cùng, tôi xin cm ơn gia đình, bn và ngưi thân luôn đng viên, khích
l trong sut quá trình hc tp và hoàn thành lun văn.
Mc dù bn thân đã c gng nhưng lun văn không tránh khi khiếm khuyết, tôi
mong nhn đưc s góp ý chân thành ca qthy, đng nghip đ lun văn
đưc hoàn thin hơn.
Mt ln na, tôi xin chân thành cm ơn!
Huế, ngày 19 tháng 4 năm 2016
Tác gi lun n
Đng Hunh
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
ii LỜI CẢM ƠN Luận văn là kết quả của quá trình học tập, nghiên cứu ở nhà trường, kết hợp với thực tiễn cũng như quá trình công tác và sự nỗ lực cố gắng của bản thân. Đạt được kết quả này, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến quý thầy, cô giáo trường Đại học Nông lâm Huế đã tận tình giúp đỡ, hỗ trợ cho tôi trong suốt quá trình học tập. Đặc biệt, tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc nhất đến thầy giáo TS.Nguyễn Hữu Ngữ, Trưởng khoa Tài nguyên đất và Môi trường nông nghiệp, Trường Đại học Nông lâm Huế đã trực tiếp hướng dẫn khoa học. Thầy đã tận lòng, dày công giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn này. Tôi cũng xin chân thành gửi lời cảm ơn đến lãnh đạo, các anh chị đồng nghiệp Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Bình Định, Sở Tài nguyên và Môi trường Bình Định; Lãnh đạo UBND thị xã An Nhơn, Lãnh đạo và chuyên viên các phòng ban, UBND các xã, phường và các hộ gia đình, cá nhân thuộc thị xã An Nhơn đã tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn. Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình, bạn bè và người thân luôn động viên, khích lệ trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn. Mặc dù bản thân đã cố gắng nhưng luận văn không tránh khỏi khiếm khuyết, tôi mong nhận được sự góp ý chân thành của quý thầy, cô và đồng nghiệp để luận văn được hoàn thiện hơn. Một lần nửa, tôi xin chân thành cảm ơn! Huế, ngày 19 tháng 4 năm 2016 Tác giả luận văn Đặng Hữu Bình PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
iii
TÓM TẮT
Lun văn y đã tp trung phân ch, đánh giá thc trng qun s dng qu
đt công ích ti th An Nhơn, tnh Bình Đnh. Kết qu nghiên cu ca lun văn đã
làm s đ đ xut các gii pháp, kiến ngh phù hp phc v vic hoàn thin chính
sách pháp lut, nâng cao hiu qu qun lý, s dng qu đt công ích.
Quá trình nghiên cu tôi đã tiến hành điu tra, thu thp thông tin v đt đai, điu
kin t nhiên, kinh tế hi ca th An Nhơn; tài liu v tình hình ban hành văn
bn đ qun lý, lp h đa chính, công tác cho thuê, qun lý tài chính, thanh tra công
tác qun s dng qu đt công ích đa phương. Đng thi, tiến hành phng vn
lãnh đo cp xã, cán b chuyên môn ngưi thuê đt công ích. Trên s các s
liu, tài liu thu thp đưc, tôi đã tiến hành phân nhóm, thng kê, tng hp, phân tích
các yếu t tác đng đến tình hình qun lý, s dng đt công ích.
Kết qu nghiên cu cho thy:
Tng din tích qu đt công ích ca toàn th An Nhơn m 2015 1.787,70
ha, chiếm 15,79% tng din tích đt trng y hàng m, đt trng y lâu m, đt
nuôi trng thy sn chiếm 10,28% tng din tích đt nông nghip. Tuy nhiên, qu
đt công ích ca th còn nm ri rác, din ch tha đt nh, phân tán m gim hiu
qu sn xut, y khó khăn cho công tác qun s dng cho các mc đích công
ích ca đa pơng.
Qu đt công ích chưa đưc s dng cho các mc đích công ích đã đưc các xã,
phưng cho thuê hoc cho mưn đ sn xut, ch yếu sn xut ng nghip, mt s
din tích cho thuê đ sn xut kinh doanh phi nông nghip. Tng din tích đã cho
thuê m 2015 là 1.578,76 ha (chiếm 88,31%), din tích cho mưn 19,53 ha (chiếm
1,09%) din ch chưa s dng 189,41 ha (chiếm 10,60%). Ngun tài chính thu
đưc t thuê đt công ích đã đưc các xã, phưng qun lý và s dng đúng quy đnh.
Qu đt công ích đã đáp ng kp thi nhu cu s dng đt đ y dng các công
trình công ích, bi thưng gii phóng mt bng ca đa phương, gim kinh phí bi
thưng cho Nc khi thc hin mt s d án.
Tuy nhiên, ng tác qun lý, s dng đt công ích ti th An Nhơn còn nhng
hn chế nht đnh. Hin ng ngưi thuê đt công ích s dng đt sai mc đích, t ý
chuyn quyn s dng y khó khăn cho công tác qun lý; Công tác qun đt công
ích còn lng lo, ngưi dân ln, chiếm đt công ích xy ra ph biến; đt công ích chưa
lp h đa chính đy đ, biến đng không đưc cp nht thưng xuyên; sai phm
trong qun lý và s dng chm phát hin và x lý.
Qua nghiên cu này, đ tài đã đ xut đưc mt s gii pháp nhm qun s
dng qu đt công ích ca th An Nhơn hp lý và hiu qu hơn.
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
iii TÓM TẮT Luận văn này đã tập trung phân tích, đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định. Kết quả nghiên cứu của luận văn đã làm cơ sở để đề xuất các giải pháp, kiến nghị phù hợp phục vụ việc hoàn thiện chính sách pháp luật, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng quỹ đất công ích. Quá trình nghiên cứu tôi đã tiến hành điều tra, thu thập thông tin về đất đai, điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của thị xã An Nhơn; tài liệu về tình hình ban hành văn bản để quản lý, lập hồ sơ địa chính, công tác cho thuê, quản lý tài chính, thanh tra công tác quản lý và sử dụng quỹ đất công ích ở địa phương. Đồng thời, tiến hành phỏng vấn lãnh đạo cấp xã, cán bộ chuyên môn và người thuê đất công ích. Trên cơ sở các số liệu, tài liệu thu thập được, tôi đã tiến hành phân nhóm, thống kê, tổng hợp, phân tích các yếu tố tác động đến tình hình quản lý, sử dụng đất công ích. Kết quả nghiên cứu cho thấy: Tổng diện tích quỹ đất công ích của toàn thị xã An Nhơn năm 2015 là 1.787,70 ha, chiếm 15,79% tổng diện tích đất trồng cây hàng năm, đất trồng cây lâu năm, đất nuôi trồng thủy sản và chiếm 10,28% tổng diện tích đất nông nghiệp. Tuy nhiên, quỹ đất công ích của thị xã còn nằm rải rác, diện tích thửa đất nhỏ, phân tán làm giảm hiệu quả sản xuất, gây khó khăn cho công tác quản lý và sử dụng cho các mục đích công ích của địa phương. Quỹ đất công ích chưa được sử dụng cho các mục đích công ích đã được các xã, phường cho thuê hoặc cho mượn để sản xuất, chủ yếu là sản xuất nông nghiệp, một số diện tích có cho thuê để sản xuất kinh doanh phi nông nghiệp. Tổng diện tích đã cho thuê năm 2015 là 1.578,76 ha (chiếm 88,31%), diện tích cho mượn là 19,53 ha (chiếm 1,09%) và diện tích chưa sử dụng là 189,41 ha (chiếm 10,60%). Nguồn tài chính thu được từ thuê đất công ích đã được các xã, phường quản lý và sử dụng đúng quy định. Quỹ đất công ích đã đáp ứng kịp thời nhu cầu sử dụng đất để xây dựng các công trình công ích, bồi thường giải phóng mặt bằng của địa phương, giảm kinh phí bồi thường cho Nhà nước khi thực hiện một số dự án. Tuy nhiên, công tác quản lý, sử dụng đất công ích tại thị xã An Nhơn còn những hạn chế nhất định. Hiện tượng người thuê đất công ích sử dụng đất sai mục đích, tự ý chuyển quyền sử dụng gây khó khăn cho công tác quản lý; Công tác quản lý đất công ích còn lỏng lẽo, người dân lấn, chiếm đất công ích xảy ra phổ biến; đất công ích chưa lập hồ sơ địa chính đầy đủ, biến động không được cập nhật thường xuyên; sai phạm trong quản lý và sử dụng chậm phát hiện và xử lý. Qua nghiên cứu này, đề tài đã đề xuất được một số giải pháp nhằm quản lý và sử dụng quỹ đất công ích của thị xã An Nhơn hợp lý và hiệu quả hơn. PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
iv
MC LC
LI CAM ĐOAN .............................................................................................................i
LI CM ƠN ................................................................................................................. ii
TÓM TT ...................................................................................................................... iii
MC LC ......................................................................................................................iv
DANH MC CÁC CH VIT TT .............................................................................vi
DANH MC CÁC BNG ........................................................................................... vii
DANH MC CÁC HÌNH ........................................................................................... viii
M ĐU ......................................................................................................................... 1
1. Tính cp thiết ca đ tài ............................................................................................... 1
2. Mc tiêu ca đ tài ...................................................................................................... 2
2.1. Mc tiêu chung ......................................................................................................... 2
2.2. Mc tiêu c th ......................................................................................................... 2
3. Ý nghĩa khoa hc và thc tin ..................................................................................... 2
3.1. Ý nghĩa khoa hc ...................................................................................................... 2
3.2. Ý nghĩa thc tin ...................................................................................................... 2
CHƯƠNG 1. TNG QUAN CÁC VN Đ NGHIÊN CU .................................... 3
1.1. s lý lun ca vn đ nghiên cu ........................................................................ 3
1.1.1. Nhng lý lun v qu đt công ích ........................................................................ 3
1.1.2. Nhng lun đim v qun lý đt đai qun đt công ích ............................. 10
1.1.3. Ý nghĩa ca đt công ích ..................................................................................... 19
1.2. s thc tin ca vn đ nghiên cu ................................................................... 21
1.2.1. Qun đt công ca mt s c trên thế gii .................................................. 21
1.2.2. Tình hình qun lý, s dng đt công ích trên c c ........................................ 22
1.2.3. Tình hình qun lý, s dng đt công ích tnh nh Đnh ................................. 27
1.3. Mt s công trình nghiên cu có liên quan ............................................................ 29
CHƯƠNG 2. ĐI NG, PHM VI, NI DUNG .............................................. 31
V PHƯƠNG PHP NGHIÊN CỨU ....................................................................... 31
2.1. Đi ng và phm vi nghiên cu .......................................................................... 31
2.1.1. Đi ng nghiên cu .......................................................................................... 31
2.1.2. Phm vi nghiên cu ............................................................................................. 31
2.2. Ni dung nghiên cu .............................................................................................. 31
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
iv MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .............................................................................................................i LỜI CẢM ƠN ................................................................................................................. ii TÓM TẮT ...................................................................................................................... iii MỤC LỤC ......................................................................................................................iv DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT .............................................................................vi DANH MỤC CÁC BẢNG ........................................................................................... vii DANH MỤC CÁC HÌNH ........................................................................................... viii MỞ ĐẦU ......................................................................................................................... 1 1. Tính cấp thiết của đề tài ............................................................................................... 1 2. Mục tiêu của đề tài ...................................................................................................... 2 2.1. Mục tiêu chung ......................................................................................................... 2 2.2. Mục tiêu cụ thể ......................................................................................................... 2 3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn ..................................................................................... 2 3.1. Ý nghĩa khoa học ...................................................................................................... 2 3.2. Ý nghĩa thực tiễn ...................................................................................................... 2 CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU .................................... 3 1.1. Cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu ........................................................................ 3 1.1.1. Những lý luận về quỹ đất công ích ........................................................................ 3 1.1.2. Những luận điểm về quản lý đất đai và quản lý đất công ích ............................. 10 1.1.3. Ý nghĩa của đất công ích ..................................................................................... 19 1.2. Cơ sở thực tiễn của vấn đề nghiên cứu ................................................................... 21 1.2.1. Quản lý đất công của một số nước trên thế giới .................................................. 21 1.2.2. Tình hình quản lý, sử dụng đất công ích trên cả nước ........................................ 22 1.2.3. Tình hình quản lý, sử dụng đất công ích ở tỉnh Bình Định ................................. 27 1.3. Một số công trình nghiên cứu có liên quan ............................................................ 29 CHƯƠNG 2. ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, NI DUNG .............................................. 31 V PHƯƠNG PHP NGHIÊN CỨU ....................................................................... 31 2.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .......................................................................... 31 2.1.1. Đối tượng nghiên cứu .......................................................................................... 31 2.1.2. Phạm vi nghiên cứu ............................................................................................. 31 2.2. Nội dung nghiên cứu .............................................................................................. 31 PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
v
2.3. Phương pháp nghiên cu ........................................................................................ 31
2.3.1. Phương pháp thu thp tài liu, s liu ................................................................. 31
2.3.2. Phương pháp thng kê và x s liu, tài liu .................................................. 32
2.3.3. Phương pháp bn đ ............................................................................................ 32
2.3.4. Mt s ch tiêu đ đánh giá hiu qu s dng đt công ích ................................ 32
CHƯƠNG 3. KT QUẢ NGHIÊN CU VÀ THO LUN .................................. 33
3.1. Điu kin t nhiên, kinh tế hi th An Nhơn ................................................ 33
3.1.1. Điu kin t nhiên ............................................................................................... 33
3.1.2. Điu kin kinh tế - xã hi .................................................................................... 38
3.2. Hin trng s dng đt trên đa bàn th An Nhơn .............................................. 45
3.2.1. Hin trng s dng đt ........................................................................................ 45
3.2.2. Biến đng đt đai ................................................................................................. 52
3.3. Thc trng s dng và qun lý qu đt công ích ti th An Nhơn .................... 53
3.3.1. Thc trng qu đt công ích ti th An Nhơn ................................................. 53
3.3.2. Thc trng s dng qu đt công ích ti th An Nhơn ................................... 55
3.3.3. Thc trng qun lý qu đt công ích ti th An Nhơn .................................... 59
3.4. Đánh giá hiu qu s dng đt công ích ................................................................. 78
3.4.1. Hiu qu kinh tế ................................................................................................... 78
3.4.2. Hiu qu hi .................................................................................................... 80
3.4.3. Hiu qu môi trưng ............................................................................................ 83
3.5. Đ xut mt s gii pháp nâng cao hiu qu qun lý, s dng qu đt công ích trên
đa bàn th An Nhơn .................................................................................................. 83
3.5.1. Gii pháp v qun lý ............................................................................................ 83
3.5.2. Gii pháp v s dng ........................................................................................... 85
KT LUN V Đ NGH ......................................................................................... 86
1. Kết lun ...................................................................................................................... 86
2. Đ ngh ...................................................................................................................... 87
TI LIU THAM KHẢO ........................................................................................... 89
PH LC ..................................................................................................................... 92
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
v 2.3. Phương pháp nghiên cứu ........................................................................................ 31 2.3.1. Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu ................................................................. 31 2.3.2. Phương pháp thống kê và xử lý số liệu, tài liệu .................................................. 32 2.3.3. Phương pháp bản đồ ............................................................................................ 32 2.3.4. Một số chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả sử dụng đất công ích ................................ 32 CHƯƠNG 3. KT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN .................................. 33 3.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội thị xã An Nhơn ................................................ 33 3.1.1. Điều kiện tự nhiên ............................................................................................... 33 3.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội .................................................................................... 38 3.2. Hiện trạng sử dụng đất trên địa bàn thị xã An Nhơn .............................................. 45 3.2.1. Hiện trạng sử dụng đất ........................................................................................ 45 3.2.2. Biến động đất đai ................................................................................................. 52 3.3. Thực trạng sử dụng và quản lý quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn .................... 53 3.3.1. Thực trạng quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn ................................................. 53 3.3.2. Thực trạng sử dụng quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn ................................... 55 3.3.3. Thực trạng quản lý quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn .................................... 59 3.4. Đánh giá hiệu quả sử dụng đất công ích ................................................................. 78 3.4.1. Hiệu quả kinh tế ................................................................................................... 78 3.4.2. Hiệu quả xã hội .................................................................................................... 80 3.4.3. Hiệu quả môi trường ............................................................................................ 83 3.5. Đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn .................................................................................................. 83 3.5.1. Giải pháp về quản lý ............................................................................................ 83 3.5.2. Giải pháp về sử dụng ........................................................................................... 85 KT LUẬN V ĐỀ NGHỊ ......................................................................................... 86 1. Kết luận ...................................................................................................................... 86 2. Đề nghị ...................................................................................................................... 87 TI LIU THAM KHẢO ........................................................................................... 89 PHỤ LỤC ..................................................................................................................... 92 PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
vi
DANH MC CÁC CH VIT TT
Ch viết tt
Ch viết đu đ
CHN
y hàng năm
CLN
y lâu m
ĐCI
Đt công ích
HTX
Hp tác xã
KHSDĐ
Kế hoch s dng đt
NTS
Nuôi trng thy sn
QHSDĐ
Quy hoch s dng đt
SHNN
S hu Nhà c
UBND
y ban nhân dân
VLAP
D án Hoàn thin hin đi hóa h thng qun đt
đai Vit Nam
XHCN
Xã hi ch nghĩa
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIT TẮT Chữ viết tắt Chữ viết đầu đủ CHN Cây hàng năm CLN Cây lâu năm ĐCI Đất công ích HTX Hợp tác xã KHSDĐ Kế hoạch sử dụng đất NTS Nuôi trồng thủy sản QHSDĐ Quy hoạch sử dụng đất SHNN Sở hữu Nhà nước UBND Ủy ban nhân dân VLAP Dự án Hoàn thiện và hiện đại hóa hệ thống quản lý đất đai Việt Nam XHCN Xã hội chủ nghĩa PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
DANH MC CÁC BNG
Bng 1.1. Hin trng s dng qu đt công ích c c m 2015 ............................. 24
Bng 1.2. Hin trng đt công ích m 2015 ca tnh nh Đnh ................................ 28
Bng 3.1. Giá tr sn xut giai đon 2011-2015 ca th An nhơn ............................ 39
Bng 3.2. Chuyn dch cu kinh tế giai đon 2011 2015 ca th xã An Nhơn ..... 39
Bng 3.3. Giá tr sn xut cu ngành ng, m, thy sn giai đon 2011 2015
ca th An nhơn ......................................................................................................... 40
Bng 3.4. Hin trng cơ s giáo dc ca th xã An Nhơn ............................................ 45
Bng 3.5. Hin trng s dng đt m 2015 ca th An Nhơn ................................ 45
Bng 3.6. Din ch, cu đt nông nghip năm 2015 ca th An Nhơn ............... 48
Bng 3.7. Din ch, cu đt phi nông nghip m 2015 ca th An Nhơn ......... 51
Bng 3.8. Din ch, cu nhóm đt chưa s dng m 2015 ca th An Nhơn ... 52
Bng 3.9. Biến đng đt đai giai đon 2010-2015 ca th An Nhơn ....................... 52
Bng 3.10. Hin trng qu đt công ích m 2015 ca th An Nhơn ...................... 54
Bng 3.11. Hin trng s dng đt công ích ca th An Nhơn ................................ 57
Bng 3.12. Thng đi ng thuê đt công ích ca th An Nhơn ....................... 64
Bng 3.13. Thng din tích đt ng ích cho thuê, mưn theo đi ng ca th
An Nhơn ........................................................................................................................ 66
Bng 3.14. Thng din tích đt ng ích cho thuê theo thi gian thca th An
Nhơn .............................................................................................................................. 67
Bng 3.15. Thng din tích đt công ích cho thuê không hp đng ca th An
Nhơn .............................................................................................................................. 71
Bng 3.16. Tình hình lp h đa chính đt công ích ca th An Nhơn ................ 73
Bng 3.17. Kết qu thu tin thuê đt ng ích giai đon 2012 2014 ca th An
Nhơn .............................................................................................................................. 79
Bng 3.18. nh hình s dng đt công ích đ y dng các ng trình gii phóng
mt bng ca th An Nhơn ........................................................................................ 81
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
vii DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 1.1. Hiện trạng sử dụng quỹ đất công ích cả nước năm 2015 ............................. 24 Bảng 1.2. Hiện trạng đất công ích năm 2015 của tỉnh Bình Định ................................ 28 Bảng 3.1. Giá trị sản xuất giai đoạn 2011-2015 của thị xã An nhơn ............................ 39 Bảng 3.2. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế giai đoạn 2011 – 2015 của thị xã An Nhơn ..... 39 Bảng 3.3. Giá trị sản xuất và cơ cấu ngành nông, lâm, thủy sản giai đoạn 2011 – 2015 của thị xã An nhơn ......................................................................................................... 40 Bảng 3.4. Hiện trạng cơ sở giáo dục của thị xã An Nhơn ............................................ 45 Bảng 3.5. Hiện trạng sử dụng đất năm 2015 của thị xã An Nhơn ................................ 45 Bảng 3.6. Diện tích, cơ cấu đất nông nghiệp năm 2015 của thị xã An Nhơn ............... 48 Bảng 3.7. Diện tích, cơ cấu đất phi nông nghiệp năm 2015 của thị xã An Nhơn ......... 51 Bảng 3.8. Diện tích, cơ cấu nhóm đất chưa sử dụng năm 2015 của thị xã An Nhơn ... 52 Bảng 3.9. Biến động đất đai giai đoạn 2010-2015 của thị xã An Nhơn ....................... 52 Bảng 3.10. Hiện trạng quỹ đất công ích năm 2015 của thị xã An Nhơn ...................... 54 Bảng 3.11. Hiện trạng sử dụng đất công ích của thị xã An Nhơn ................................ 57 Bảng 3.12. Thống kê đối tượng thuê đất công ích của thị xã An Nhơn ....................... 64 Bảng 3.13. Thống kê diện tích đất công ích cho thuê, mượn theo đối tượng của thị xã An Nhơn ........................................................................................................................ 66 Bảng 3.14. Thống kê diện tích đất công ích cho thuê theo thời gian thuê của thị xã An Nhơn .............................................................................................................................. 67 Bảng 3.15. Thống kê diện tích đất công ích cho thuê không có hợp đồng của thị xã An Nhơn .............................................................................................................................. 71 Bảng 3.16. Tình hình lập hồ sơ địa chính đất công ích của thị xã An Nhơn ................ 73 Bảng 3.17. Kết quả thu tiền thuê đất công ích giai đoạn 2012 – 2014 của thị xã An Nhơn .............................................................................................................................. 79 Bảng 3.18. Tình hình sử dụng đất công ích để xây dựng các công trình và giải phóng mặt bằng của thị xã An Nhơn ........................................................................................ 81 PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
viii
DANH MC CÁC HÌNH
Hình 3.1. đ vùng nghiên cu ................................................................................. 33
Hình 3.2. cu s dng đt m 2015 ca th An Nhơn ...................................... 47
nh 3.3. cu s dng đt nông nghip m 2015 ca th An Nhơn ................. 49
Hình 3.4. Biến đng đt đai giai đon 2010-2015 ca th An Nhơn ....................... 53
Hình 3.5. T l qu đt công ích trên đa bàn th An Nhơn m 2015 .................... 55
Hình 3.6. đ phân b đt công ích trên đa bàn th An Nhơn ............................. 56
Hình 3.7. Hin trng s dng đt công ích cho các mc đích ca th An Nhơn ...... 58
Hình 3.8. Thc trng cho thuê đt công ích trên đa bàn th An Nhơn .................... 69
Hình 3.9. Vi phm ln, chiếm đt công ích .................................................................. 77
Hình 3.10. Thc trng s dng đt công ích đ y dng công trình công cng gii
phóng mt bng trên đa bàn th An Nhơn ............................................................... 82
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
viii DANH MỤC CÁC HÌNH Hình 3.1. Sơ đồ vùng nghiên cứu ................................................................................. 33 Hình 3.2. Cơ cấu sử dụng đất năm 2015 của thị xã An Nhơn ...................................... 47 Hình 3.3. Cơ cấu sử dụng đất nông nghiệp năm 2015 của thị xã An Nhơn ................. 49 Hình 3.4. Biến động đất đai giai đoạn 2010-2015 của thị xã An Nhơn ....................... 53 Hình 3.5. Tỷ lệ quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn năm 2015 .................... 55 Hình 3.6. Sơ đồ phân bố đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn ............................. 56 Hình 3.7. Hiện trạng sử dụng đất công ích cho các mục đích của thị xã An Nhơn ...... 58 Hình 3.8. Thực trạng cho thuê đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn .................... 69 Hình 3.9. Vi phạm lấn, chiếm đất công ích .................................................................. 77 Hình 3.10. Thực trạng sử dụng đất công ích để xây dựng công trình công cộng và giải phóng mặt bằng trên địa bàn thị xã An Nhơn ............................................................... 82 PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
1
M ĐU
1. Tính cp thiết ca đ tài
Đt đai mt b phn hp thành quan trng ca môi trưng sng, không ch
tài nguyên thiên nhiên mà n nn tng đ đnh t chc hot đng kinh tế,
hi; không ch đi tưng ca lao đng còn liu sn xut đc bit không th
thay thế trong sn xut nông nghip. Lch s cho thy, hot đng sn xut nông nghip
đã mt hu hết c c trên thế gii, c c đu phi y dng mt nn kinh
tế trên s phát trin nông nghip da vào khai thác tim năng ca đt, đng thi ly
đó m s cho vic phát trin các ngành kinh tế khác.
Vit Nam, cùng vi s gia tăng dân s, s phát trin mnh m ca các ngành
kinh tế đã m cho nhu cu s dng đt ngày tăng v s ng, đa dng v nhu cu s
dng. Đây vn đ cp thiết, cn mt chế qun hin đi, thích hp, s dng
tiết kim hiu qu ngun tài nguyên quý giá này.
Thc hin Ngh đnh s 64/CP ngày 27 tháng 9 năm 1993 ca Chính ph v vic
giao đt ng nghip cho h gia đình, nhân s dng n đnh lâu dài vào mc đích
nông nghip, các đa pơng đã tiến hành cân đi giao quyn s dng đt nông nghip
cho h gia đình, nn s dng, trong đó trích li qu đt công ích 5% đ UBND
cp qun [9]. Ch trương y đã góp phn quan trng vào phát trin kinh tế -
hi, gii quyết tt mi quan h li ích gia ni sn xut nông nghip Nhà c,
không ngng ci thin, nâng cao đi sng ngưi nông dân. Tuy nhiên, trên thc tế vic
qun s dng qu đt nông nghip s dng vào mc đích công ích còn gp nhiu
khó khăn, bt cp.
Khái nim qu đt nông nghip s dng vào mc đích công ích đưc quy đnh c
th t khi Lut đt đai 1993. Lut đt đai năm 1993 (sa đi m 1998 2001)
quy đnh mi xã, phưng, th trn đưc đ li mt qu đt không quá 5% đt nông
nghip đ phc v cho các nhu cu công ích; Lut đt đai 2003 và 2013 quy đnh mi
xã, phưng, th trn đưc lp qu đt nông nghip s dng vào mc đích công ích
không quá 5% tng din tích đt trng y hàng m, đt trng y lâu m, đt nuôi
trng thy sn đ phc v cho các nhu cu công ích ca đa phương. Đng thi qua
các thi k thc hin chính sách pháp lut đt đai đu có quy đnh c th chế qun
lý, s dng qu đt y. Tuy nhiên, trên thc tế vic qun qu đt nông nghip s
dng vào mc đích công ích vn chưa đưc các cp qun chú trng bc l nhiu
tiêu cc, yếu kém.
Th An Nhơn nm phía Nam ca tnh Bình Đnh, vi v trí đa nm trên
nhiu tuyến đưng quan trng, ý nghĩa chiến c ca quc gia. Đây điu kin
đc bit thun li đ th hi nhp, giao u phát trin kinh tế, chính tr, văn hóa
hi vi các huyn, tnh và khu vc lân cn. K t khi thc hin Ngh quyết s 101/NQ-
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đất đai là một bộ phận hợp thành quan trọng của môi trường sống, không chỉ là tài nguyên thiên nhiên mà còn là nền tảng để định cư và tổ chức hoạt động kinh tế, xã hội; không chỉ là đối tượng của lao động mà còn là tư liệu sản xuất đặc biệt không thể thay thế trong sản xuất nông nghiệp. Lịch sử cho thấy, hoạt động sản xuất nông nghiệp đã có mặt ở hầu hết các nước trên thế giới, các nước đều phải xây dựng một nền kinh tế trên cơ sở phát triển nông nghiệp dựa vào khai thác tiềm năng của đất, đồng thời lấy đó làm cơ sở cho việc phát triển các ngành kinh tế khác. Ở Việt Nam, cùng với sự gia tăng dân số, sự phát triển mạnh mẽ của các ngành kinh tế đã làm cho nhu cầu sử dụng đất ngày tăng về số lượng, đa dạng về nhu cầu sử dụng. Đây là vấn đề cấp thiết, cần có một cơ chế quản lý hiện đại, thích hợp, sử dụng tiết kiệm và hiệu quả nguồn tài nguyên quý giá này. Thực hiện Nghị định số 64/CP ngày 27 tháng 9 năm 1993 của Chính phủ về việc giao đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng ổn định lâu dài vào mục đích nông nghiệp, các địa phương đã tiến hành cân đối giao quyền sử dụng đất nông nghiệp cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng, trong đó có trích lại quỹ đất công ích 5% để UBND cấp xã quản lý [9]. Chủ trương này đã góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội, giải quyết tốt mối quan hệ lợi ích giữa người sản xuất nông nghiệp và Nhà nước, không ngừng cải thiện, nâng cao đời sống người nông dân. Tuy nhiên, trên thực tế việc quản lý và sử dụng quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích còn gặp nhiều khó khăn, bất cập. Khái niệm quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích được quy định cụ thể từ khi có Luật đất đai 1993. Luật đất đai năm 1993 (sửa đổi năm 1998 và 2001) quy định mỗi xã, phường, thị trấn được để lại một quỹ đất không quá 5% đất nông nghiệp để phục vụ cho các nhu cầu công ích; Luật đất đai 2003 và 2013 quy định mỗi xã, phường, thị trấn được lập quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích không quá 5% tổng diện tích đất trồng cây hàng năm, đất trồng cây lâu năm, đất nuôi trồng thủy sản để phục vụ cho các nhu cầu công ích của địa phương. Đồng thời qua các thời kỳ thực hiện chính sách pháp luật đất đai đều có quy định cụ thể cơ chế quản lý, sử dụng quỹ đất này. Tuy nhiên, trên thực tế việc quản lý quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích vẫn chưa được các cấp quản lý chú trọng và bộc lộ nhiều tiêu cực, yếu kém. Thị xã An Nhơn nằm ở phía Nam của tỉnh Bình Định, với vị trí địa lý nằm trên nhiều tuyến đường quan trọng, có ý nghĩa chiến lược của quốc gia. Đây là điều kiện đặc biệt thuận lợi để thị xã hội nhập, giao lưu phát triển kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội với các huyện, tỉnh và khu vực lân cận. Kể từ khi thực hiện Nghị quyết số 101/NQ- PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
2
CP ngày 28 tháng 11 m 2011 ca Chính ph v vic thành lp th An Nhơn
thc hin chương trình mc tiêu quc gia v xây dng nông thôn mi, nhu cu s dng
đt cho các mc đích phi nông nghip ngày càng tăng. Vic s dng qu đt công ích
trên đa bàn th đ phc v cho các nhu cu trên ny càng ln. Tuy nhiên, công tác
qun đt nông nghip nói chung qu đt nông nghip s dng vào mc đích công
ích nói riêng vn còn nhiu bt cp ng mc cn đưc tháo g trong thi gian ti
nhm nâng cao hiu qu qun lý, s dng đt công ích.
Nhm đánh giá đúng thc trng đ xut đưc các gii pháp hp đ qun
s dng hiu qu qu đt nông nghip s dng vào mc đích ng ích trên đa bàn
th An Nhơn, tôi thc hin đ tài: Đánh giá thc trng qun lý s dng qu
đt công ích ti th An Nhơn, tnh Bình Đnh”.
2. Mc tiêu ca đ tài
2.1. Mc tiêu chung
Phân tích, đánh giá đưc thc trng công tác qun , s dng qu đt công ích
trên đa bàn th An Nhơn, m s đ xut các gii pháp, kiến ngh phù hp phc
v vic hoàn thin chính sách pháp lut, nâng cao hiu qu qun , s dng qu đt
công ích.
2.2. Mc tiêu c th
Nghiên cu, đánh giá đưc hin trng s dng đt trên đa bàn th An Nhơn.
Nghiên cu, đánh giá đưc tình hình qun lý, s dng qu đt công ích trên đa
bàn th An Nhơn.
Nghiên cu, đánh giá đưc hiu qu s dng qu đt ng ích trên đa bàn th
An Nhơn.
Đ xut đưc mt s gii pháp nâng cao hiu qu qun lý, s dng qu đt công ích.
3. Ý nghĩa khoa hc và thc tin
3.1. Ý nghĩa khoa hc
Kết qu nghiên cu ca đ tài góp phn hoàn thin s lun v vic qun lý,
s dng qu đt công ích.
Cung cp ngun thông tin m s d liu cho các nghiên cu tiếp theo v
chính sách đt đai.
3.2. Ý nghĩa thc tin
Cung cp các thông tin bn v thc trng qun lý, s dng qu đt công ích
trên đa bàn th An Nhơn giúp cho các nh đo ti tnh Bình Đnh nói chung th
An Nhơn nói riêng trong vic qun lý hiu qu ngun tài nguyên này.
PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark
2 CP ngày 28 tháng 11 năm 2011 của Chính phủ về việc thành lập thị xã An Nhơn và thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, nhu cầu sử dụng đất cho các mục đích phi nông nghiệp ngày càng tăng. Việc sử dụng quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã để phục vụ cho các nhu cầu trên ngày càng lớn. Tuy nhiên, công tác quản lý đất nông nghiệp nói chung và quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích nói riêng vẫn còn nhiều bất cập và vướng mắc cần được tháo gỡ trong thời gian tới nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng đất công ích. Nhằm đánh giá đúng thực trạng và đề xuất được các giải pháp hợp lý để quản lý và sử dụng hiệu quả quỹ đất nông nghiệp sử dụng vào mục đích công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn, tôi thực hiện đề tài: “Đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng quỹ đất công ích tại thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định”. 2. Mục tiêu của đề tài 2.1. Mục tiêu chung Phân tích, đánh giá được thực trạng công tác quản lý, sử dụng quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn, làm cơ sở đề xuất các giải pháp, kiến nghị phù hợp phục vụ việc hoàn thiện chính sách pháp luật, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng quỹ đất công ích. 2.2. Mục tiêu cụ thể Nghiên cứu, đánh giá được hiện trạng sử dụng đất trên địa bàn thị xã An Nhơn. Nghiên cứu, đánh giá được tình hình quản lý, sử dụng quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn. Nghiên cứu, đánh giá được hiệu quả sử dụng quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn. Đề xuất được một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng quỹ đất công ích. 3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn 3.1. Ý nghĩa khoa học Kết quả nghiên cứu của đề tài góp phần hoàn thiện cơ sở lý luận về việc quản lý, sử dụng quỹ đất công ích. Cung cấp nguồn thông tin làm cơ sở dữ liệu cho các nghiên cứu tiếp theo về chính sách đất đai. 3.2. Ý nghĩa thực tiễn Cung cấp các thông tin cơ bản về thực trạng quản lý, sử dụng quỹ đất công ích trên địa bàn thị xã An Nhơn giúp cho các lãnh đạo tại tỉnh Bình Định nói chung và thị xã An Nhơn nói riêng trong việc quản lý hiệu quả nguồn tài nguyên này. PDF Watermark Remover DEMO : Purchase from www.PDFWatermarkRemover.com to remove the watermark